Hỗn loạn. Đó là từ được dùng để nói về lễ hội phố hoa Hà Nội lần thứ hai (30/12/2009 - 3/1/2010) - sự kiện mở màn cho chuỗi hơn 80 hoạt động lớn của Hà Nội nhân dịp kỷ niệm 1000 năm Thăng Long. Với những gì đã biết, đã thấy, thật khó tưởng tượng những điều gì sẽ còn xảy ra trong suốt năm 2010.

Chuyện phố hoa

Lần thứ hai diễn ra sự kiện, theo suy luận thông thường, Hà Nội đã có thừa kinh nghiệm đảm bảo an ninh cho lễ hội bởi tình trạng cướp phá hoa đã từng diễn ra ở mức được xem là nghiêm trọng trong lần tổ chức trước và cả ở hai lễ hội Hoa anh đào. Thế nhưng không! Ngay từ tối 30/12, hàng ngàn người đã "bao vây" khu vực diễn ra lễ hội và chen lấn, và xô đẩy... Bên trong hàng rào sắt là lực lượng an ninh được liên tục tăng cường. Nhìn những hình ảnh đăng tải trên VNExpress, tôi lại nhớ đến những tháng ngày người dân thủ đô hừng hực khí thế đi cướp chính quyền 65 năm trước hoặc những cuộc biểu tình thường thấy khắp đó đây.

Điều gì đang diễn ra tại lễ hội hoa Hà Nội lần hai? Ảnh: VNExpress

Kết quả của khí thế hừng hực kia là BTC phải dời ngày khai mạc sang 31/12 - động thái đã giúp những bông boa nhỏ bé, tội nghiệp kia sống được thêm một ngày chờ cơn biến động.

Và những gì diễn ra tại lễ hội phố hoa Hà Nội vẫn tiếp tục như những lần trước đó. Hàng ngàn con người lao vào cướp phá, giành giật nhau từng cánh hoa không có khả năng tự vệ. Điều mỉa mai là trong số những người tham gia tranh phần có cả thành viên BTC, nhân viên Cty. công viên cây xanh, cảnh vệ, công an - những người lẽ ra phải có trách nhiệm bảo vệ những bông hoa nhỏ nhoi ấy (Tiền Phong).

Chuyện... mắm muối tương cà

Lại một lần nữa người ta trút tội lên đầu dân nhập cư bởi người Tràng An (Cách nói trại của Trường An - cố đô của Trung Quốc) luôn là những người thanh lịch. Phải vậy không? Phải vậy không?

Ừ thì cứ cho rằng đó là lỗi của dân nhập cư. Thế thì chúng ta sẽ giải thích như thế nào về lễ hội hoa Đà Lạt vừa tổ chức nơi hầu hết cũng là dân nhập cư từ xứ Huế? Người ta sẽ nói gì về những lễ hội, những con đường hoa của Sài Gòn nơi 100% dân chúng đều là dân nhập cư từ tứ xứ đổ về? Vậy phải chăng tình trạng cướp pháp hoa cũng giống như câu chuyện người nước Tề mắc tội ăn trộm? Chuyện rằng...

Khi Án Tử sắp sang nước Sở, vua Sở nghe thấy bảo với cận thần rằng:
- Án Tử là người có tài ăn nói của nước Tề, nay muốn sang đây, ta muốn làm nhục, có cách gì không?
Cận thần thưa:
- Ðể bao giờ Án Tử sang, cận thần sẽ tìm một người, cho trói lại và dẫn người ấy đến trước mặt vua để giả làm một người nước Tề bị bắt vì tội ăn trộm.

Lúc Án Tử đến nơi, vua Sở làm tiệc thiết đãi tử tế. Ðang giữa cuộc rượu, bỗng thấy hai tên lính điệu một người bị trói vào:
Vua hỏi:
- Tên kia tội gì mà phải trói thế?
Lính thưa:
- Tên ấy là một người nước Tề mắc phải tội ăn trộm.
Vua đưa mắt nhìn Án Tử hỏi rằng:
- Người nước Tề hay trộm cắp lắm nhỉ?
Án Tử đứng dậy thưa rằng:
- Chúng tôi trộm nghe thấy rằng: cây quất mọc ở đất Hoài Nam thì là quất ngọt, đem sang cấy ở đất Hoài Bắc thì quất chua, cành lá giống nhau mà quả lại chua ngọt khác nhau là tại làm sao? Tại vì thủy thổ khác nhau vậy. Nay thân sinh ở nước Tề thì không ăn trộm, sang ở nước Sở lại sinh ra trộm cắp, có lẽ vì lý do khác nhau về thủy thổ mà nó sinh ra như vậy chăng?

(Án Tử xuân thu)

Tôi không dám tin như vậy bởi nếu đất ấy tệ vậy thì làm gì được chọn làm đất kinh đô. Vậy thì vì cái gì? Vì cái gì mà ngay trước tượng đài của Thái tổ Lý Công Uẩn người ta lại có thể thản nhiên cướp hoa, tàn phá cái đẹp?

Khi cái đẹp không còn được tôn trọng. Đó là lúc phong hóa suy đồi và sự sụp đổ là điều hoàn toàn có thể thấy trước.

Nhưng thấy trước rồi thì sao?

17 tỷ đồng của nhân dân để đổi lấy những hình ảnh thế này?

PHẠM THÀNH NHÂN

Bình luận như vậy là chưa thỏa đáng. Suy cho cùng đó là do người Hà nội và vùng lân cận không có nhiều điểm giải trí như Sài Gòn nên mỗi lần có được một sự kiện lớn là người ta háo hức lắm. Háo hức + tò mò + thiếu ý thức = phá hoại. Người ở khắp nơi đổ về. Hà Nội lại quá bé nên tổ chức một sự kiện lớn đã khó, lại thêm BTC hay muốn làm ở các địa điểm trung tâm. Các địa điểm này quá bé cộng với ý thức người dân chưa cao nên chuyện tắc đường, hỗn loạn xảy ra là điều có thể tiên đoán trước được.

Bạn Xuân Lộc thân mến (Tôi đoán tên của bạn nếu bỏ dấu sẽ là như thế),

Trước hết xin cảm ơn bạn đã dành thời gian để lại bình luận ở đây Thực ra thì entry này không nhiều bình luận mà chỉ là những câu hỏi - những thắc mắc có trong tôi từ Lễ hội phố hoa Hà Nội lần thứ nhất đến các lễ hội hoa anh đào và hôm nay là lễ hội phố hoa lần hai. Cả bốn lần lễ hội là bốn lần tình trạng cướp phá hoa xuất hiện, bất kể đó là một bông mai, một đóa tuy-lip hay một cành anh đào.

Nếu nói như bạn, xin cho tôi được hỏi ở Đà Lạt có bao nhiêu điểm giải trí? Có nhiều hơn Hà Nội chăng? Không chắc! Tuy nhiên điều lớn hơn là phải chăng, theo bạn, sự phá hoại của người Hà Nội ở lễ hội phố hoa là do 3 yếu tố - háo hức, tò mò, thiếu ý thức? Đó có phải là đặc tính của người Hà Nội hôm nay?

Nếu nói háo hức thì không chỉ người Hà Nội mà người Sài Gòn (Đường hoa Nguyễn Huệ), người Đà Lạt (Lễ hội hoa), người Gia Lai (Lễ hội cồng chiêng quốc tế), người Buôn Ma Thuột (Lễ hội voi)... cũng đều háo hức cả bởi tương ứng với mỗi lễ hội là những nét đặc sắc riêng. Tò mò thì chắc cũng không chỉ là đặc sản riêng của Hà Nội. Cho nên câu chuyện còn lại tôi ngỡ phần lớn là do ý thức. Mà, ý thức không phải là món tự nhiên có như không khí để thở, như thời gian trôi mà đó là tổng hợp của nhiều thứ như giáo dục, môi trường xã hội, thể chế...

Ở đây còn một điểm cũng đáng lưu ý - việc chính những người làm công tác bảo đảm an ninh, trật tự như công an, cảnh vệ, thành viên BTC. Họ cũng thiếu ý thức cả ư? Theo lý giải của bạn, có lẽ đành phải hiểu là như vậy.

Cuối cùng, nếu sự hỗn loạn ấy là điều có thể tiên đoán trước như bạn nói, tôi buộc phải hoài nghi về khả năng làm việc của lực lượng bảo vệ, của BTC chương trình. Cái có thể tiên đoán mà vẫn để nó xảy ra thì chỉ có thể dùng một từ thôi: kém.